Znajdź czas na herbatę!

Naturalnie zdrowa

Jest wiele powodów, by zachęcać do większego spożycia owoców i warzyw. Ale dlaczego warto pić herbatę? Mało kto wie, że herbata, tak jak warzywa i owoce, jest bogatym źródłem antyoksydantów (przeciwutleniaczy), które silnie chronią nasz organizm przed szkodliwym działaniem wolnych rodników. A wolne rodniki, jak wykazują badania, są przyczyną wielu chorób przewlekłych - m.in. nowotworów, chorób układu krążenia, zapalenia stawów, sprawiają również, że nasz organizm szybciej się starzeje.

Niewidzialni ochroniarze

Pod wpływem czynników z otoczenia: zanieczyszczenia środowiska, szkodliwego promieniowania słonecznego, palenia tytoniu czy złej diety, w naszym organizmie tworzą się wolne rodniki. Są to niezwykle aktywne cząstki tlenu, które łatwo wchodzą w reakcję z innymi cząsteczkami w naszym organizmie. Niestety wynikiem tych reakcji są uszkodzenia w strukturach komórkowych. Wolne rodniki mają niejako wpisane w swą naturę "rozrabianie" - atakują inne cząsteczki i utleniają je. To powoduje uszkodzenia tych cząsteczek (np. DNA, czy lipidów wchodzących w skład błony komórkowej) i zaburzenia spełnianej przez nie funkcji. Natura znalazła jednak na to sposób. Istnieją w przyrodzie naturalni "ochroniarze" - przeciwutleniacze (antyoksydanty), które mają zdolność neutralizowania działania wolnych rodników. Jak to robią? 

Antyoksydanty, wchodzą w reakcję z wolnymi rodnikami i blokują w ten sposób ich aktywność. To tak, jakby związywały im ręcę i nie pozwalały dalej "rozrabiać". Powstałe w ten sposób trwałe cząsteczki nie stanowią już zagrożenia dla organizmu, co więcej zapobiegają tworzeniu następnych wolnych rodników i zatrzymują w ten sposób potencjalne uszkodzenie komórek. Takimi naturalnymi antyoksydantami są witamina C i E, beta karoten, selen oraz flawonoidy, które możemy znaleźć w herbacie.

Zdrowie w filiżance

Flawonoidy są bardzo skutecznymi antyoksydantami. Badania wykazały wyższą aktywność antyoksydacyjną flawonoidów niż witaminy C i E. Ta grupa antyoksydantów wykazuje również szerokie spektrum innych efektów biologicznych, w tym działanie antybakteryjne, przeciwwirusowe, przeciwzapalne, przeciwalergiczne i rozszerzające naczynia krwionośne. Flawonoidy wyizolowane z czerwonego wina, wykazywały w badaniach in vitro  działanie hamujące procesy utleniania lipoprotein, do których należy frakcja złego LDL cholesterolu. W jednej filiżance herbaty, w której ekstrakt stanowi ok. 500 mg, blisko 25% to flawonoidy. Badania wykazały, że największa część antyoksydantów flawonoidowych jest uwalniana w czasie dwóch pierwszych minut parzenia. Im krótszy czas parzenia herbaty tym niższa zawartość flawonoidów.

Wykazano, że wypijanie 3 filiżanek herbaty dziennie (2 g herbaty na filiżankę) przez 2 tygodnie prowadzi do wzrostu stężenia flawonoidów we krwi o 25%.

Smakosze herbaty podkreślają również jej orzeźwiające właściwości. Nic dziwnego - herbata zawiera małe ilości kofeiny (około 40 mg na porcję, dla porównania kawa zawiera 100 mg). Dlatego herbata łagodnie pobudza organizm. Możemy śmiało wypić od 4 do 8 filiżanek herbaty dziennie bez żadnych szkodliwych efektów dla zdrowia. Orzeźwiająco w herbacie działają także tanniny, które należą w do grupy opisywanych wyżej flawonoidów. Tanniny przynoszą nie tylko orzeźwienie, ale mają również wpływ na aromat i moc naparu.

Nie zapominajmy również o tym, że herbata nie ma kalorii!

Literatura:

1. Hertog, M.G.L. et al. (1993) Intake of potentially anticarcinogenic flavonoids and their determinations in adults in the Netherlands. Nutr. Cancer 20: 21-29

2. va het Hof, et al. (1998) Bioavailability of catechins from tes: the effect of milk. Eur J Clin Nutr Rev 54: S51-S58

3. World Cancer Research Fund. A Institute for Cancer Research. (1997). Food, Nutrition and the Preventrion of Cancer a Global Perspective. American Institute of Cancer Research, Washington.

4. Department of Health. (1998) Nutritional Aspects of the Development of Cancer. Report on Health and Social Subjects No 48 London: The Stationery Office.